Cùng một quan hệ gia đình, nhưng người bảo lãnh là công dân hay thường trú nhân cho ra hai hồ sơ khác hẳn nhau về phạm vi và thời gian chờ. Đây là kiến thức nền, và không biết nó dẫn tới chờ nhầm nhiều năm.
Phạm vi bảo lãnh
| Quan hệ | Công dân Mỹ | Thường trú nhân |
|---|---|---|
| Vợ hoặc chồng | Được | Được |
| Con chưa lập gia đình | Được | Được |
| Con đã lập gia đình | Được | Không |
| Cha mẹ | Được | Không |
| Anh chị em | Được | Không |
Nói cách khác, thường trú nhân chỉ bảo lãnh được vợ chồng và con chưa lập gia đình. Mọi quan hệ khác đòi người bảo lãnh phải là công dân.
Vì sao thời gian chờ khác nhau
Hồ sơ bảo lãnh gia đình chia thành hai loại. Một số quan hệ gần với công dân Mỹ được xếp vào nhóm thân nhân trực hệ, không bị giới hạn số lượng hằng năm nên thường xử lý nhanh hơn hẳn. Các quan hệ còn lại rơi vào các nhóm ưu tiên có giới hạn số lượng, và phải xếp hàng theo ngày ưu tiên.
Vì vậy hai hồ sơ nộp cùng ngày, cùng quan hệ cha con, có thể chênh nhau nhiều năm chỉ vì một bên người bảo lãnh là công dân còn bên kia là thường trú nhân.
Khi người bảo lãnh nhập tịch giữa chừng
Đây là tình huống rất thường gặp và thường là tin tốt. Khi thường trú nhân trở thành công dân, hồ sơ đang chờ của họ có thể được chuyển sang nhóm phù hợp với tư cách mới, và ngày ưu tiên cũ thường được giữ. Với nhiều gia đình, đây là cách rút ngắn thời gian chờ đáng kể nhất.
Nhưng không phải mọi trường hợp đều có lợi. Với một vài quan hệ, việc chuyển nhóm có thể cho kết quả ngược, và luật cho phép lựa chọn trong một số tình huống. Hãy thông báo việc nhập tịch cho cơ quan đang xử lý và hỏi luật sư trước khi giả định hồ sơ tự động tốt lên.
Ba việc nên làm
- Xác định rõ tư cách của người bảo lãnh trước khi chọn diện, để không nộp một hồ sơ không tồn tại.
- Nếu người bảo lãnh đủ điều kiện nhập tịch, cân nhắc làm sớm, vì nó ảnh hưởng tới cả phạm vi lẫn tốc độ.
- Ghi lại ngày ưu tiên và theo dõi bảng công bố hằng tháng để biết hồ sơ còn bao xa.
Quy định về nhóm ưu tiên và tốc độ xử lý thay đổi theo thời kỳ. Hãy tra trên trang chính thức và hỏi luật sư di trú với những quyết định lớn.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao tư cách của người bảo lãnh quyết định nhiều đến vậy
Hai người cùng muốn bảo lãnh một thân nhân giống hệt nhau, nhưng một người là công dân và một người là thường trú nhân, sẽ đi hai con đường khác hẳn về thời gian.
Lý do nằm ở cấu trúc của luật: công dân Mỹ có phạm vi bảo lãnh rộng hơn và một số nhóm thân nhân của công dân không bị giới hạn số lượng mỗi năm, nên không phải xếp hàng. Thường trú nhân có phạm vi hẹp hơn và mọi nhóm đều nằm trong hạn ngạch.
Hệ quả thực tế: cùng một quan hệ, chờ dưới tư cách công dân có thể ngắn hơn đáng kể. Đó là lý do nhiều gia đình cân nhắc việc người bảo lãnh nhập tịch trước khi mở hồ sơ.
Khi người bảo lãnh nhập tịch giữa chừng
Tình huống rất thường gặp: hồ sơ mở lúc người bảo lãnh còn là thường trú nhân, vài năm sau họ nhập tịch.
Khi đó hồ sơ thường được chuyển sang nhóm ưu tiên tương ứng của công dân, và điều này có thể rút ngắn thời gian chờ đáng kể — nhưng không phải trường hợp nào cũng có lợi. Có nhóm mà việc chuyển lại làm thay đổi thứ tự theo hướng không mong muốn, đặc biệt khi người được bảo lãnh đã lập gia đình.
Vì vậy khi người bảo lãnh sắp nhập tịch, việc nên làm là kiểm trước xem hồ sơ sẽ chuyển sang nhóm nào và nhóm đó đang chờ bao lâu, thay vì mặc định rằng nhập tịch luôn tốt hơn cho mọi hồ sơ đang chạy.
Nghĩa vụ của người bảo lãnh sau khi người thân sang
Phần ít được nói tới: bảo lãnh không kết thúc ở ngày người thân đặt chân tới Mỹ.
Người bảo lãnh ký cam kết bảo trợ tài chính, và cam kết đó ràng buộc trong một khoảng thời gian dài, thường tới khi người được bảo lãnh làm việc đủ số năm quy định hoặc trở thành công dân. Trong thời gian đó, nếu người được bảo lãnh nhận một số loại trợ cấp công, cơ quan có thể yêu cầu người bảo lãnh hoàn trả.
Đây là một nghĩa vụ tài chính thật, nên cả hai bên nên hiểu rõ trước khi ký chứ không coi đó là thủ tục giấy tờ.
Thường trú nhân bảo lãnh được những ai?
Vợ hoặc chồng và con chưa lập gia đình. Cha mẹ, anh chị em và con đã lập gia đình đều đòi người bảo lãnh là công dân Mỹ.
Người bảo lãnh nhập tịch thì hồ sơ có nhanh hơn không?
Thường là có, và ngày ưu tiên cũ thường được giữ. Nhưng có trường hợp ngoại lệ, nên hãy thông báo việc nhập tịch và hỏi luật sư trước khi giả định.
Thân nhân trực hệ nghĩa là gì?
Đó là nhóm quan hệ gần với công dân Mỹ không bị giới hạn số lượng hằng năm, nên thường được xử lý nhanh hơn các nhóm phải xếp hàng theo ngày ưu tiên.
Nên đợi nhập tịch rồi mới nộp hồ sơ không?
Không nhất thiết, vì nộp sớm giữ được ngày ưu tiên sớm. Hãy hỏi luật sư để so sánh hai phương án cho đúng quan hệ gia đình của bạn.