Bên cho thuê ở Mỹ thường hỏi ba thứ: hồ sơ tín dụng, thu nhập tại chỗ, và lịch sử thuê nhà. Người vừa sang không có thứ nào. Tin tốt là cả ba đều có thứ thay thế được, miễn là bạn chuẩn bị trước chứ không thương lượng miệng tại chỗ.
Bộ hồ sơ bù
- Chứng minh tài sản thay cho thu nhập. Sao kê ngân hàng cho thấy bạn đủ sống nhiều tháng mà không cần lương.
- Thư của chủ lao động nếu đã có việc, ghi rõ vị trí và mức lương. Nếu chưa có việc, thư xác nhận nhập học hoặc giấy tờ chương trình định cư cũng giúp.
- Người bảo lãnh tại Mỹ đứng tên cùng hợp đồng. Đây là thứ có sức nặng nhất với bên cho thuê.
- Trả trước nhiều tháng. Nhiều chủ nhà nhận đề nghị này thay cho hồ sơ tín dụng.
- Thư tự giới thiệu một trang nói bạn là ai, sang Mỹ theo diện gì, dự định ở bao lâu. Nghe đơn giản nhưng nó biến bạn từ một hồ sơ trống thành một người cụ thể.
Gói tất cả vào một tập gọn, nộp ngay khi đi xem nhà. Ở thị trường cạnh tranh, người nộp đủ hồ sơ trước thường thắng người trả cao hơn nhưng nộp sau.
Những khoản phải trả khi ký
| Khoản | Ghi chú |
|---|---|
| Tiền nhà tháng đầu | Có nơi đòi cả tháng cuối. |
| Tiền cọc | Thường tương đương một tháng, cao hơn nếu hồ sơ yếu. |
| Phí xét hồ sơ | Thu cho mỗi người lớn trong hợp đồng, thường không hoàn lại. |
| Cọc dịch vụ | Điện, nước, internet có thể đòi cọc riêng khi bạn chưa có hồ sơ tín dụng. |
Đọc kỹ bốn điều khoản
- Ai trả khoản nào. Có nơi tính riêng nước, rác, phí quản lý. Giá quảng cáo không phải giá bạn trả mỗi tháng.
- Điều kiện chấm dứt sớm. Kế hoạch năm đầu hay thay đổi, hãy biết trước phá hợp đồng tốn bao nhiêu.
- Quy định sửa chữa. Ghi rõ ai lo gì và trong bao lâu.
- Điều kiện hoàn cọc. Hỏi thẳng thế nào bị coi là hư hỏng, thế nào là hao mòn bình thường.
Chụp ảnh ngày nhận nhà
Trước khi chuyển đồ vào, hãy chụp toàn bộ căn nhà, kể cả những vết xước nhỏ, và gửi bản chụp cho bên cho thuê kèm ngày. Đây là việc mất mười lăm phút và là lý do số một quyết định bạn có lấy lại được cọc hay không.
Câu hỏi thường gặp
Người bảo lãnh thuê nhà và trả trước nhiều tháng
Khi hồ sơ tín dụng trống, chủ nhà thường đưa ra một trong hai lựa chọn, và bạn nên biết cả hai để thương lượng.
Người bảo lãnh. Một người có thu nhập và tín dụng tại Mỹ ký cùng, cam kết trả thay nếu bạn không trả. Người Việt thường nhờ người thân đã định cư lâu. Cần nói rõ với họ rằng đây là nghĩa vụ tài chính thật, không phải chữ ký hình thức — nếu bạn không trả được, chủ nhà đòi họ.
Trả trước nhiều tháng. Thay vì bảo lãnh, đề nghị đóng trước vài tháng tiền thuê. Cách này giữ được sự độc lập nhưng cần sẵn tiền mặt, và nên ghi rõ trong hợp đồng rằng khoản đó là tiền thuê trả trước chứ không phải đặt cọc thêm.
Điểm cần nhớ: khoản đặt cọc phải được ghi rõ là đặt cọc và có điều kiện hoàn trả. Ranh giới giữa "đặt cọc" và "phí không hoàn lại" là chỗ dễ mất tiền nhất.
Chọn khu ở: ba thứ đáng xem hơn giá thuê
Người mới sang thường chỉ so giá, rồi sau vài tháng mới thấy cái giá thật.
Khoảng cách tới nơi làm và trường học. Ở Mỹ đi lại bằng xe, nên thêm ba mươi phút mỗi chiều là thêm năm giờ mỗi tuần và thêm tiền xăng. Nhà rẻ hơn ở xa có khi đắt hơn tính trọn gói.
Trường công thuộc khu đó. Trẻ học trường theo địa chỉ nhà, nên chọn nhà cũng là chọn trường. Đây là yếu tố nhiều gia đình Việt tiếc nhất khi biết muộn.
Đi lại công cộng nếu chưa có xe. Trong vài tháng đầu chưa có bằng lái và chưa có xe, một khu không có xe buýt là một khu bị cô lập.
Ngày nhận nhà: biên bản bằng ảnh
Việc nhỏ nhất trong bài nhưng hay cứu được nhiều tiền nhất khi trả nhà.
Trước khi mang đồ vào, chụp ảnh toàn bộ căn nhà: từng phòng, sàn, tường, cửa, thiết bị bếp, thiết bị vệ sinh, và cận cảnh mọi vết xước, vết ố, chỗ hỏng sẵn có. Quay thêm một đoạn phim đi một vòng.
Gửi bộ ảnh đó cho chủ nhà qua thư điện tử ngay trong ngày nhận, kèm một dòng ghi nhận hiện trạng. Việc gửi quan trọng ngang việc chụp, vì nó tạo ra dấu thời gian mà bên kia đã nhận.
Khi trả nhà, bộ ảnh này là cơ sở để giữ lại khoản đặt cọc. Không có nó thì mọi tranh cãi về vết hỏng đều nghiêng về phía chủ nhà.
Chưa có việc làm ở Mỹ thì thuê nhà được không?
Được, nhưng phải bù bằng chứng minh tài sản, trả trước nhiều tháng, hoặc có người bảo lãnh đứng tên cùng hợp đồng.
Tiền cọc thường là bao nhiêu?
Thường tương đương một tháng tiền nhà, và có thể cao hơn khi hồ sơ của bạn còn trống. Mức trần do luật từng bang quy định, hãy hỏi cơ quan quản lý nhà ở của bang.
Nên thuê căn hộ trong khu quản lý hay nhà riêng của chủ?
Khu quản lý thủ tục rõ ràng nhưng xét hồ sơ chặt hơn. Chủ nhà riêng linh hoạt hơn với người mới đến, đổi lại bạn phụ thuộc vào cách làm việc của một cá nhân.
Làm sao chắc lấy lại được tiền cọc?
Chụp ảnh toàn bộ hiện trạng ngày nhận nhà và ngày trả nhà, giữ mọi trao đổi bằng văn bản, và dọn dẹp đúng mức hợp đồng yêu cầu. Nếu bị giữ cọc không rõ lý do, hãy hỏi cơ quan quản lý nhà ở của bang về quyền của người thuê.
