Bảo lãnh cha mẹ sang Mỹ: điều kiện và những tính toán nên làm trước

Về mặt thủ tục, bảo lãnh cha mẹ là một trong những diện gọn nhất, vì nó thuộc nhóm thân nhân trực hệ của công dân Mỹ. Phần khó nằm ở chỗ khác: liệu cuộc sống ở Mỹ có phải là điều cha mẹ thật sự muốn hay không.

Điều kiện cơ bản

Người bảo lãnh phải là công dân Mỹ và đủ tuổi theo quy định. Thường trú nhân không bảo lãnh cha mẹ được. Nhiều gia đình chờ nhầm nhiều năm vì không biết điểm này, nên hãy xác định tình trạng của người bảo lãnh trước khi làm bất cứ gì.

Giấy tờ chứng minh quan hệ

• Giấy khai sinh của người bảo lãnh có ghi tên cha mẹ.
• Giấy tờ chứng minh quốc tịch của người bảo lãnh.
• Giấy đăng ký kết hôn của cha mẹ, hoặc giấy tờ thay thế trong các trường hợp đặc thù.
• Giấy tờ về thay đổi tên nếu tên trên các giấy không khớp nhau.

Vướng mắc phổ biến nhất với hồ sơ Việt Nam là giấy khai sinh cũ thất lạc hoặc thông tin không thống nhất giữa các giấy. Hãy xin trích lục và làm thủ tục cải chính hộ tịch từ sớm, vì việc này ở Việt Nam mất thời gian và làm từ xa thì khó hơn nhiều.

Hai việc nên tính trước khi nộp

Bảo hiểm y tế

Người lớn tuổi là nhóm có chi phí y tế cao nhất, và các chương trình y tế công dành cho người cao tuổi thường đòi thời gian cư trú hoặc đóng góp nhất định, nên người vừa sang chưa đủ điều kiện. Trong khoảng trống đó, gia đình phải tự lo. Hãy hỏi cơ quan bảo hiểm của bang về điều kiện áp dụng và đưa khoản này vào ngân sách ngay từ khi tính chuyện bảo lãnh, không phải sau khi cha mẹ đã sang.

Khả năng tự đi lại

Ở phần lớn nước Mỹ, không lái xe nghĩa là phụ thuộc hoàn toàn vào con cái cho mọi việc. Trước khi quyết định, hãy nhìn thẳng vào nơi bạn đang sống: chợ, phòng khám, nơi có người cùng tiếng nói cách bao xa.

Buổi phỏng vấn với người lớn tuổi

Câu hỏi thường đơn giản và xoay quanh quan hệ gia đình. Nếu cha mẹ không nói được tiếng Anh, hãy hỏi trước về quy định thông dịch của nơi phỏng vấn. Nếu sức khoẻ yếu, hãy hỏi về hỗ trợ tiếp cận và về việc người nhà được đi cùng tới đâu.

Một câu hỏi nên hỏi trước tiên

Hãy hỏi cha mẹ có thật sự muốn sang không, và muốn ở hẳn hay ở gần con cháu vài năm rồi tính. Nhiều gia đình đi hết chặng đường dài vì nghĩ đó là điều hiếu thuận, rồi nhận ra điều cha mẹ mong là khác. Hỏi trước rẻ hơn rất nhiều so với sửa sau.

Câu hỏi thường gặp

Giấy tờ hộ tịch của thế hệ cha mẹ: chỗ vướng nhất

Chứng minh quan hệ cha mẹ con cái nghe đơn giản, nhưng với giấy tờ Việt Nam thế hệ trước thì đây là khâu tốn thời gian nhất.

Bốn vướng mắc hay gặp. Khai sinh của bạn không ghi đủ tên cha mẹ hoặc ghi khác với giấy tờ hiện tại của họ. Cha mẹ không còn giữ giấy tờ gốc và sổ hộ tịch ở địa phương đã thất lạc. Tên viết khác nhau giữa các đời giấy tờ. Địa danh nơi sinh đã sáp nhập nên giấy cũ và giấy mới ghi khác nhau.

Cách xử lý theo thứ tự: xin trích lục khai sinh từ nơi đăng ký gốc; nếu sổ gốc mất thì xin văn bản xác nhận không còn lưu; làm thủ tục cải chính hoặc bổ sung hộ tịch cho các chỗ lệch; và xin xác nhận thay đổi địa giới hành chính nếu địa danh đã đổi.

Mỗi thủ tục mất vài tuần và một số phải làm tuần tự. Vì vậy nên bắt đầu ngay khi có ý định, thậm chí trước khi đủ điều kiện nộp đơn.

Hỏi thẳng cha mẹ trước khi nộp đơn

Đây là việc quan trọng nhất và hay bị bỏ qua vì con cái mặc định rằng cha mẹ muốn sang.

Bốn câu nên hỏi thật. Cha mẹ có thật sự muốn sang không, hay đang nói theo ý con? Cha mẹ hình dung cuộc sống ở đó thế nào — nhiều người hình dung như một chuyến thăm dài, không phải như việc rời bỏ nơi đã sống cả đời. Nếu sang rồi không hợp thì sao — có được về không, về thì tư cách ra sao. Còn ai ở Việt Nam cần cha mẹ không — mồ mả, anh chị em, nhà cửa.

Nhiều gia đình làm hồ sơ mất nhiều năm rồi cha mẹ sang được vài tháng lại muốn về. Cuộc trò chuyện thẳng thắn ngay từ đầu tránh được điều đó, và nếu câu trả lời là chưa chắc thì cho cha mẹ sang thăm dài ngày trước là cách kiểm chứng tốt nhất.

Chuẩn bị y tế trước khi cha mẹ sang

Với người lớn tuổi, phần y tế quyết định chất lượng sống sau khi sang nhiều hơn mọi thứ khác.

Bốn việc nên làm từ Việt Nam. Khám tổng quát và xin tóm tắt bệnh án của mọi bệnh đang theo dõi, kèm bản dịch tiếng Anh. Ghi lại tên hoạt chất của thuốc đang dùng, không chỉ tên thương mại, vì tên thuốc hai nước khác nhau. Mang đủ thuốc cho vài tháng đầu kèm đơn thuốc, vì thời gian đầu chưa có bác sĩ và chưa có bảo hiểm. Làm răng và mắt trước khi đi — hai khoản này thường không nằm trong bảo hiểm y tế cơ bản ở Mỹ và rất đắt.

Và tìm hiểu trước về bảo hiểm cho người cao tuổi mới sang — đây là bài toán khó nhất, cần hỏi cụ thể tại bang mình ở trước khi đón cha mẹ, không phải sau.