Con sắp quá tuổi trong hồ sơ bảo lãnh: hiểu sớm để không mất suất

Hồ sơ bảo lãnh gia đình có thể chờ nhiều năm. Trong quãng đó, đứa trẻ mười lăm tuổi thành người hai mươi hai, và tư cách của con trong hồ sơ thay đổi theo, thường theo hướng bất lợi. Đây là rủi ro lớn nhất của các hồ sơ chờ lâu, và cũng là rủi ro ít được nói tới nhất lúc bắt đầu.

Vì sao tuổi lại quan trọng đến thế

Trong luật di trú Mỹ, con cái được xếp vào nhóm nào phụ thuộc vào hai thứ: tuổi và tình trạng hôn nhân. Con chưa lập gia đình và dưới ngưỡng tuổi quy định thường đi kèm cha mẹ hoặc thuộc nhóm được ưu tiên hơn. Khi vượt ngưỡng tuổi hoặc khi lập gia đình, người đó có thể rơi sang một nhóm khác với thời gian chờ dài hơn nhiều, hoặc không còn đi kèm hồ sơ được nữa.

Có những quy định nhằm giảm thiệt thòi cho trường hợp hồ sơ bị xử lý chậm, trong đó một phần thời gian chờ được tính trừ đi khi xác định tuổi. Cách tính khá phức tạp và phụ thuộc diện hồ sơ. Đây là chỗ nên hỏi luật sư di trú chứ không nên tự suy, vì sai một bước là mất suất của con.

Ba việc làm mất suất mà gia đình tự gây ra

1. Con lập gia đình khi hồ sơ đang chờ. Ở một số diện, việc này làm thay đổi hẳn nhóm ưu tiên hoặc làm con không còn đủ tư cách. Trước khi cưới, hãy hỏi cho rõ hồ sơ của mình bị ảnh hưởng thế nào.
2. Bỏ lỡ thông báo. Hồ sơ chờ lâu thì địa chỉ liên lạc dễ cũ. Không nhận được thông báo đúng hạn có thể làm hồ sơ bị xếp vào diện không theo đuổi.
3. Không khai con sinh thêm. Con sinh trong lúc chờ phải được bổ sung vào hồ sơ theo đúng thủ tục.

Việc nên làm sớm

• Ghi lại ngày ưu tiên của hồ sơ và hiểu nó nghĩa là gì, vì mọi tính toán về thời gian đều bắt đầu từ mốc này.
• Theo dõi bảng thông báo lịch xét hồ sơ hằng tháng do phía Mỹ công bố, để biết hồ sơ của mình còn bao xa.
• Cập nhật địa chỉ liên lạc mỗi khi thay đổi, cả của người bảo lãnh lẫn người được bảo lãnh.
• Với con sắp chạm ngưỡng tuổi, hỏi luật sư trước một hai năm, không phải khi đã sát ngày.

Nếu con đã quá tuổi

Không phải mọi trường hợp đều mất hết. Tuỳ diện hồ sơ, có thể có đường chuyển sang nhóm khác, giữ lại ngày ưu tiên cũ, hoặc mở hồ sơ riêng sau khi cha mẹ đã sang. Các phương án này khác nhau rất nhiều theo hoàn cảnh, nên hãy mang toàn bộ giấy tờ đi hỏi một luật sư di trú thay vì tìm câu trả lời chung trên mạng.

Câu hỏi thường gặp

Cách tuổi được tính không giống cách ta nghĩ

Điểm gây hiểu nhầm lớn nhất: tuổi của con không đơn giản là tuổi thật tại ngày được cấp thị thực.

Luật Mỹ có cơ chế cho phép trừ đi khoảng thời gian mà đơn bảo lãnh nằm chờ được xét duyệt. Nghĩa là một đứa trẻ hai mươi hai tuổi thật vẫn có thể được coi là dưới ngưỡng, nếu đơn của gia đình đã nằm chờ xét duyệt vài năm.

Hệ quả thực tế rất quan trọng: đừng tự kết luận con đã quá tuổi rồi bỏ cuộc. Phép tính này phức tạp và nên để người có chuyên môn tính lại trước khi gia đình đưa ra bất kỳ quyết định nào.

Ngược lại, cơ chế này cũng có điều kiện đi kèm — trong đó có yêu cầu phải hành động trong một thời hạn nhất định sau khi tới lượt. Không hành động kịp thì mất quyền, dù phép tính vẫn có lợi.

Cột mốc gia đình nên theo dõi

Với hồ sơ có con đang lớn, nên lập một bảng theo dõi và xem lại mỗi sáu tháng, gồm bốn thông tin.

Ngày ưu tiên của hồ sơ — mốc xếp hàng, không đổi.

Ngày đơn được chấp thuận — cùng với ngày nộp đơn, hai mốc này cho ra khoảng thời gian được trừ.

Bảng thị thực hằng tháng — đang tới lượt ngày ưu tiên nào của diện mình.

Sinh nhật của con đối chiếu với ngưỡng tuổi.

Bảng này nghe thủ công nhưng nó là thứ duy nhất cho biết gia đình còn bao nhiêu thời gian. Nhiều gia đình chỉ phát hiện vấn đề khi đã muộn, vì không ai theo dõi đều.

Nếu con đã thực sự quá tuổi

Không phải là hết đường, chỉ là đường dài hơn. Ba hướng thường có.

Chuyển sang nhóm ưu tiên khác. Con quá tuổi thường rơi sang một nhóm có thời gian chờ dài hơn, nhưng vẫn nằm trong hồ sơ chứ không mất hẳn.

Cha mẹ đi trước rồi bảo lãnh lại. Sau khi có tư cách, cha mẹ mở hồ sơ mới cho con. Đường này dài nhưng chắc chắn.

Con tự tìm đường riêng — du học, diện việc làm — nếu độ tuổi và năng lực cho phép. Với người trẻ, đôi khi đây lại là đường nhanh hơn và cho nhiều lựa chọn hơn.

Quan trọng nhất là ngồi lại với con và nói thật về tình hình. Một người trẻ biết rõ mình đang chờ gì sẽ lập kế hoạch được cho mấy năm tới; một người chỉ nghe "sắp rồi" trong nhiều năm sẽ mất phương hướng.