Phần lớn gia đình chọn bang theo hai lý do: thời tiết, và chỗ người quen đang ở. Cả hai đều chính đáng, nhưng chúng không nằm trong năm thứ quyết định năm đầu của bạn dễ hay khó.
Năm yếu tố theo thứ tự quan trọng
1. Việc làm trong đúng ngành của bạn
Đây là yếu tố quyết định, vì thu nhập ảnh hưởng tới tất cả những thứ còn lại. Một bang chi phí cao mà có việc đúng nghề thường tốt hơn một bang rẻ mà bạn phải đổi nghề. Hãy tra xem ngành của bạn tập trung ở vùng nào trước khi tra bất cứ thứ gì khác.
2. Chi phí sinh hoạt, nhất là tiền nhà
Chênh lệch giữa các vùng rất lớn, và tiền nhà là khoản tạo ra gần hết khoảng cách đó. Cách so đúng: lấy thu nhập khả dĩ của ngành bạn tại vùng đó, trừ đi chi phí nhà ở của vùng đó, rồi mới so sánh. So lương giữa hai bang mà không so tiền nhà là phép tính sai.
3. Thuế
Có bang không thu thuế thu nhập, nhưng thường bù lại bằng thuế bất động sản hoặc thuế tiêu dùng cao hơn. Hãy nhìn tổng gánh nặng thuế, đừng nhìn một loại thuế.
4. Trường học cho con
Chất lượng trường công khác nhau rất nhiều, và khác ngay trong cùng một thành phố vì phân theo tuyến. Nếu có con đang tuổi đi học, đây có thể là yếu tố quan trọng thứ hai chứ không phải thứ tư.
5. Cộng đồng
Nơi có cộng đồng người Việt giúp năm đầu dễ thở hơn rất nhiều: chợ, phòng khám nói tiếng Việt, lớp tiếng Việt cho con, và quan trọng nhất là người để hỏi khi vướng. Với gia đình có người lớn tuổi đi cùng, yếu tố này nên được đẩy lên rất cao.
Cách so sánh cho đỡ rối
Chọn ra ba nơi cụ thể, không phải ba bang. Bang quá lớn để so sánh có nghĩa. Với mỗi nơi, viết ra: mức thu nhập khả dĩ, tiền thuê nhà hai phòng ngủ, quãng đường đi làm, tuyến trường, và khoảng cách tới cộng đồng người Việt gần nhất. Một bảng năm dòng cho ba nơi thường cho câu trả lời rõ hơn nhiều tuần đọc tản mạn.
Không chọn được thì sao
Đừng quên rằng chuyển bang là việc bình thường ở Mỹ và không cần xin phép ai. Nhiều gia đình ở một nơi vài năm rồi chuyển khi đã hiểu thị trường. Chọn nơi đầu tiên là quyết định quan trọng, nhưng không phải quyết định vĩnh viễn.
Câu hỏi thường gặp
Bang không thu thuế thu nhập có thật sự rẻ hơn không?
Không nhất thiết, vì phần thiếu hụt thường được bù bằng thuế bất động sản hoặc thuế tiêu dùng. Hãy so tổng gánh nặng thuế cùng với chi phí nhà ở.
Nên ở gần cộng đồng người Việt hay gần chỗ làm?
Tuỳ hoàn cảnh gia đình. Nhà có người lớn tuổi hoặc người chưa nói được tiếng Anh thì cộng đồng quan trọng hơn. Nhà mà cả hai vợ chồng đi làm thì quãng đường đi làm ảnh hưởng tới chất lượng sống mỗi ngày.
Chuyển bang sau khi đã định cư có phiền không?
Không cần xin phép ai, nhưng phải làm lại một số thủ tục của bang mới như bằng lái, đăng ký xe và bảo hiểm. Hãy báo đổi địa chỉ với cơ quan di trú trong thời hạn quy định.
Làm sao biết trường ở khu đó tốt hay không?
Đọc báo cáo công khai của học khu, hỏi phòng giáo dục địa phương về tuyến trường của đúng địa chỉ, và nếu được thì hỏi phụ huynh đang có con học ở đó.
